ပိုၼ်းပဵၼ်မႃး ဝၼ်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇ

 ပိုၼ်းပဵၼ်မႃး သၢင်းၵျၢၼ်ႇ ၾိင်ႈထုင်းတႆး ၽွင်းၶၢဝ်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇ ပီႊမႂ်ႇသၢင်းၵျၢၼ်ႇ

ပိုၼ်းပဵၼ်မႃး သၢင်းၵျၢၼ်ႇ 

မီးပိုၼ်းဢုပ်ႇၶႆႈၼေၵၼ်မႃးပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ်ဝႃႈ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၵွၼ်ႇပူၼ်ႉမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃႇတမ ဢမ်ႇ ပႆႇပေႃႇ မိူဝ်ႈပၢၼ်ၼၼ်ႉၵွပ်ႈဢမ်ႇမီးသႃႇသၼႃႇလႄႈၵူၼ်းတၢင်းလၢႆၶဝ်ဢွၼ်ယုမ်ႇယမ်ၼပ်ႉထိုဝ် ၶုၼ်ၽီ ၶုၼ်သၢင် ဝႃႈၼင်ႇၼႆ

မီးမူႇဝၢၼ်ႈၵူၼ်းတီႈၼိုင်ႈ မီးႁိူၼ်းသထေးလူင်လင်ၼိုင်ႈ ဢမ်ႇမီးလုၵ်ႈ သေၵေႃႉ သမ်ႉယူႇႁိမ်းၸမ်ၵၼ်တၢင်း ႁိူၼ်းၵူၼ်းဢၼ်ႁုင်တူမ်ႈလဝ်ႈ လႄႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းႁႃၸဝ်ႉၵိၼ်ၶမ်ႈ သမ်ႉမီးလုၵ်ႈၸၢႆးသွင်ၵေႃႉ ဝႃႈၼင်ႇၼႆ

လုၵ်ႈၸၢႆးၶွင်လုင်းၶီႈမဝ်းၼၼ်ႉသမ်ႉၵႆႉၵႆႉမိူဝ်းလၵ်ႉၵိၼ်မၢၵ်မႆႉမၢၵ်ႇတွၵ်ႇၼႂ်းဝၢင်းႁိူၼ်းသထေးၼၼ်ႉလႄႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၶဝ်သွင်ႁိူၼ်းၵႆႉၵႆႉလႆႈၽိတ်းမေႃးထဵင်ၵၼ်တႃႇသေႇ

မီးဝၼ်းၼိုင်ႈၵေႃႉပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆးလုင်းၶီႈလဝ်ႈၼၼ်ႉမိူဝ်းလၵ်ႉၵိၼ် မၢၵ်ႇမႆႉမၢၵ်ႇတွၵ်ႇၼႂ်းဝၢင်းႁိူၼ်းလုင်းသထေး ၼၼ်ႉ ထႅင်ႈလႄႈ လုင်းသထေးၸင်ႇလၢတ်ႈထိုင်တီႈၵေႃႉပဵၼ်ဢူႈၶွင်ၵူၼ်းလၵ်ႉဢၼ်ပဵၼ်လုင်းၶီႈလဝ်ႈၶီႈမဝ်းၼၼ် ၵေႃႉပဵၼ်လုင်းၶီႈလဝ်ႈၼၼ်ႉၼၼ်ႉၸင်ႇဝႃႈႁင်းလုင်းသထေးလူင်ၼၼ်ႉဝႃႈ ၸဝ်ႈသထေးလူင်းႁဝ်းတေၶႅၼ်ႁဵတ်း သင်ၵွမ်ႉၵႃႈလုၵ်ႈဢွၼ်မိူဝ်းလၵ်ႉၵိၼ်ဢိတ်းဢွတ်းဢွၼ်ႇၵူၺ်း လုၵ်ႈလၢၼ်လုင်းသထေးၵေႃႈဢမ်မီးသေၵေႃႉ တေၵဵပ်းဝႆႉလဵင်ႉၽႂ် တူၺ်းၶႃႈၼႆႉလူး သမ်ႉဝႃႈၶႃႈၽၢၼ် ၶႃႈၵေႃႈမီးလုၵ်ႈမီးလၢၼ် လုၵ်ႈၸၢႆးၶႃႈၵေႃႉလႂ်ၵေႃႈ ၼိူဝ်ႉၼင်လိူင်မိူၼ်ၼင်တႅင်ႈၶမ်း ဢမ်ႇမိူၼ်ၼင်ၸဝ်ႈသထေးလူင် မီးငိုၼ်းမီးၶမ်းတၢင်းၼမ်ယူၵူၺ်းသမ်ႉဢမ်ႇမီး လုၵ်ႈလၢၼ်ၸိူင်ႉၼင်ၶႃႈ ၶူဝ်းၶွင်ငိုၼ်းၶမ်းၼၼ်ႉပေႃးတၢႆမႃးၵေႃႈဢဝ်ၵႂႃႇၸွမ်းဢမ်ႇလႆႈ ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈၵဝ်ၶႃႈၼႆႉလႆႈဝႃႈၵၢမ်ႇၵုသူလ်ႇလီလိူဝ်ၸဝ်ႈသထေးလူင်ဝႃႈၼင်ႇၼၼ်ယဝ်ႉ။

ၸဝ်ႈသထေးလူင်ၼၼ်ႉၵေႃႈပေႃးလႆႈငိၼ်ၵႂၢမ်းလုင်းၶီႈလဝ်ႈၼၼ်ႉလၢတ်ႈၼင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉၵေႃႈမိူၼ်ႁၢင်ႈငိၼ်းဢၢႆဝႆႉလႄႈ ဝၢႆးမႃးလုင်းသထေးလူင်ၼၼ်ႉၸင်ႇဢွၼ်ဢဝ်ၵေႃႉပဵၼ်မေးၼၢင်းမၼ်းႁူမ်ႈတၢင်းၵူၼ်းၸႂ်ႉၼႂ်းႁိူၼ်းမၼ်း တၢင်းမူတ်းႁဵၼ်းလူႇႁႅၼ်းတၢၼ်းသေယွၼ်းသူးတိူင်ႇၵၢဝ်ႇထိုင်ၶုၼ်လိူၼ်ၶုၼ်ဝၼ်းႁႂ်ႈမီးလုၵ်ႈမီးလၢင်းၼႆလၢႆပွၵ်ႈလၢႆၵမ်းယူႇ ၵူၺ်းၵႃးၶၢဝ်းယၢမ်းႁိုင်ပူၼ်ႉမႃးပဵၼ်သၢမ်ပီႊၵေႃႈဢမ်ႇပႆႇမီးလူၵ်ႈလႃးလႃးဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။

မီးမႃးထႅင်ႈပီႊၼိုင်ႈ ၸဝ်ႈသထေးလူင်လႄႈမေးၼၢင်းမၼ်းႁႅၼ်းဢဝ်ဢေႃႇၸႃႇဢႁႃႇရ မၢၵ်ႇမႆႉမၢၵ်ႇတွၵ်ႇ ၶဝ်ႈမုၼ်းၶဝ်ႈပွင်းၵူႈပိူင်ပိူင်သေ ၵႂႃႇသၢၵ်ႇတီႈတူၼ်ႈမႆႉႁႆးလူင် ဢၼ်မီးဝႆႉႁိမ်းၽင်ႇၼမ်ႉတီႈၼိုင်ႈသေတိၵ်ႉထၢၼ်ႇ ယွၼ်းသူး တိူင်ႇၵၢဝ်ဢွၼ်ႈဝွၼ်းႁႂ်ႈမီးလုၵ်ႈၼႆသေတီႈတူၼ်ႈမႆႉႁႆးလူင်ၼၼ်ႉသမ်ႉမီးၶုၼ်ၽီထေႇဝတႃႇၸၼ်ႉသုင် ယူႇဝႆႇလႄႈမိူဝ်ႈၶုၼ်ၽီထေႇဝတႃႇတီႈတူၼ်ႈမႆႉႁႆးၼၼ်ႉလႆႈငိၼ်းၵႂၢမ်းယွၼ်းသူးတိူင်ႇၵၢဝ်ႇယွၼ်းလုၵ်ႈၶွင်လုင်းသထေးၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶုၼ်ၽီထေႇဝတႃႇၼၼ်ႉၸင်ႇၼႅတ်ႈၶိုၼ်ႈမိူဝ်းတၢင်ႇလဝ်ႈတီႈၶုၼ်ၽီလူင် ၸဝ်ႈၶုၼ် ဢိၼ်းတီႈ မိူင်းသၢင်ၼၼ်ႉ ဝႃႈၼင်ႇၼႆပေႃးဝႃၸဝ်ႈၶုၼ်ဢိၼ်းလႆႈငိၼ်းၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ်ၶုၼ်ၽီထေႇဝတႃႇၼၼ်ႇတၢင်ႇလဝ်ႈ လၢတ်ႈၼေၼင်ႇၼၼ်ယဝ်ႉ။

 ၸဝ်ႈၶုၼ်းၸင်ႇသင်ႇႁႂ်ၶုၼ်ၽီတူၼ်ၼိုင်ႁႂ်ႈလူင်းမိူဝ်းၵိူတ်ႇတီႈလုင်းသထေးလူင်ၼၼ်ႉဝႃႈၼင်ႇၼႆ ၊ ဝၢႆးၼၼ်ႉဢမ်ႇ ႁိုင်ၼၢႆးသထေးၵေႃႈၸပ်းသၼ်ႇထေႇပေႃးတင်ႉသေ ႁိုင်းမႃး ၵဝ်ႈလိူၼ် ၼၢႆးသထေးၵေႃႈၵိူတ်ႇလုၵ်ႈမႃးမဵၼ်ၵူၼ်း ၸၢႆးဢွၼ်ႇၼႆယဝ်ႉ သထေးလူင်ၼၼ်ႉၵေႃႈၸူမ်းၸူမ်းသိူဝ်းသိူဝ်းသေတၢင်ႇပၼ်ၸိုဝ်ႈလုၵ်ႈမၼ်းဝႃႈ ထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်း  ၼႆသေသထေးလူင်ၼၼ်ႉၸင်ႇႁဵတ်းႁေႃလူင်ပၼ်လင်ၼိုင်ႈယူႇၼႆယဝ်ႉ ။

မိူဝ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ထမ်မပၢလ်းၵုမၢၼ်း ၼႆႉၵေႃႉယႂ်ႇမႃး သမ်ႉပဵၼ်ၵူၼ်းပိင်ႇၺႃႇလႅတ်းဝႆး ၺၢၼ်ႇလီ သေ သမ်ႉႁူႉ ၵႂၢမ်းၼူၵ်ႉၵႂၢမ်းၼူဝႃႈၼင်ႇၼၼ်ယဝ်ႉ ၊ ဝၢႆးသေမၼ်းၸၢႆးယႂ်ႇၶိုၼ်ႈမႃး မၼ်းၸၢႆးၵေႃႈပဵၼ်တီႈၵူၼ်းတၢင်းၼမ်ယုမ်ႇ ယမ်ၼပ်ႉထိုဝ်ၼႆယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းမိူဝ်ႈပၢၼ်ၼၼ်ႉၼႆႉၵွပ်ႈဢမ်ႇပႆႇမီးသႃႇသၼႃႇ ၵူၼ်းတၢင်းၼမ်ၶဝ်ဢွၼ်ၼပ်ႉထိုဝ်ၶုၼ်ၽီၶုၼ်သၢင် မီးလွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈၵူၼ်းတၢင်းၼမ်ၶဝ်ဢွၼ်တိူင်ႇၵၢဝ်ႇယွၼ်းသူးတီႈၶုၼ်ၽီၶုၼ်သၢင်ၶဝ်ဝႃႈၼင်ႇ ၼၼ်ယူႇ။ 

ဝၢႆးသေလုၵ်ႈၸၢႆးလုင်းသထေး ထမ်မပၢလ်းၵုမၢၼ်း ၵေႃႉယႂ်ႇၶိုၼ်ႈမႃးယဝ်ႉၼၼ်ႉ မၼ်းၸၢႆးသမ်ႉပဵၼ်ၵူၼ်း ဢၼ်ႁူႉၵူႈလွင်ႈလႄႈပဵၼ်တီႈပိုင်ႈဢိင်ၵူၼ်းတၢင်းၼမ် ဢမ်ႇဝႃႈၵူၼ်းၵေႃႉလႂ်မီးလွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈတေဢွၼ်ၵၼ် မိူဝ်းႁႃပိုင်ႈဢိင်လုၵ်ႈၸၢႆးလုင်းသထေးၼၼ်ႉဢမ်ႇထၢတ်ႇဢမ်ႇဝၢႆးၼႆယူႇ။

မိူဝ်ႈၵူၼ်းတၢင်းၼမ်ၶဝ်မီးတီႈပိုင်ႈဢိင်ၸႂ်ယႂ်ႇယဝ်ႉၵေႃႈ ၵူၼ်းတၢင်းၼမ်ၶဝ်ဢမ်ႇၵႂႃႇပိုင်ႈဢိင်ၶုၼ်ၽီၶုၼ်သၢင်ယဝ်ႉ လႄႈ ၽွင်းယၢမ်းၼၼ်ႉ ၶုၼ်ၽီလူင်ဢၼ်မီးၽုင်းတၼ်းၶူဝ်းယႂ်ႇၸဝ်ႈၼိုင်ႈၼၼ်ႉထၢင်ႇထိူမ်ဝႃႈ ႁဵတ်းသင်မိူဝ်ႈ လဵဝ်ၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းၶူင်းၵၢင်ၶဝ် ဢမ်ႇသူႈတိူင်ႇၵၢဝ်ႇယွၼ်းသူးသင် ၼႂ်းမိူင်းၶူင်းၵၢင်ၼၼ်ႉမၼ်းမီးသင်လီ ၼႆသေ ၶုၼ်ၽီလူင်ၸဝ်ႈၼၼ်ႉၸင်ႇမုင်ႈတူၺ်းလူင်းမႃးၼႂ်းမိူင်းၵူၼ်း သေလႆႈႁၼ်ဝႃႈ ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၶူင််းၵၢင်ၶဝ်ဢမ်ႇ တိူင်ႇၵၢဝ်ႇယွၼ်းသူးတီႈၶုၼ်ၽီၶဝ်ယဝ်ႉၼႆႉပဵၼ်ယွၼ်ႉ ၵူၼ်းတၢင်းၼမ်ၶဝ်ဢွၼ်ၵၼ်ယုမ်ႇယမ်ၼပ်ႉထိုဝ်ၵူၼ်းၸၢႆး ဢွၼ်ႇ ၵေႃႉၼိုင်ႈၼႆယူႇ။

သိုပ်ႇမႃး ၶုၼ်ၽီလူင်တူၼ်ၼၼ်ႉၵေႃႈမိူၼ်ႁၢင်ႈဢမ်ႇႁၢၼ်ႉၸႂ်သေ လူင်းမႃးၸူး ၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်း သေမႃးတႃႉ ၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်း ၵႂၢမ်း 3 ၶေႃႈ ၼႆယူႇ ၼႂ်းၵႂၢမ်း 3 ၶေႃႈၼၼ်ႉမီး

1.  ယၢမ်းၼႆၸဝ်ႉ ၽုင်းၵူၼ်းမီးတီႈလႂ်
2.  ယၢမ်းတဵင်ႈ ၽုင်းၵူၼ်း မီးတီႈလႂ်
3.  ယၢမ်းၶမ်ႈ ၽုင်းၵူၼ်းမီးတီႈလႂ်

ၼႂ်းၵႂၢမ်းတႃႉ3 ၶေႃႈၼႆႉ တေလႆႈတွပ်ႇပၼ်ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 7 ဝၼ်း 

သင်ဝႃႈၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်း တွပ်ႈလႆႈၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 7ဝၼ်း ၶုၼ်ၽီလူင်ၼၼ်ႉတေယွမ်းတႅပ်းၶေႃး

သင်ဝႃႈ ၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်းဢမ်ႇတွပ်ႇၵေႈလႆႈၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 7 ဝၼ်း ၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်း တေထုၵ်ႇတႅပ်းၶႃး ဝႃႈၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။

ပေႃႈဝႃႈတၢင်း2 ၽၢႆႇတူၵ်းလူင်းလႆႈၸႂ်ၵၼ်ယဝ်ႉ ၶုၼ်းၽီလူင်ၼၼ်ႉၵေႃႈပွၵ်ႈမိူဝ်းၶိုၼ်းမိူင်းၽီၶဝ်သေ ၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်း ၵေႃႈႁႅၼ်းဢဝ်ႁေႃႇၶဝ်မၼ်းသေဢွၵ်ႇတၢင်းၶၢမ်ႈၼမ်ႉ ၶဝ်ႈႁူၺ်ႈၶဝ်ႈလႆၵႂႃႇသွၵ်ႈႁႃ ၵႂၢမ်းတွပ်ႇၼၼ်ႉယူႇဢမ်ႇၵိုတ်းဢမ်ႇလိုဝ်ႈ ၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင်ထိုင်မႃး 6 ဝၼ်းယဝ်ႉၵေႃႈဢမ်ႇလႆႈၵႂၢမ်းတွပ်ႇသင်  မၼ်းၸၢႆးၸင်ႇဝူၼ်ႉဝႃႈ ပေႃးမိူၵ်ႈၽုၵ်ႈလႄႈႁႃၵႂၢမ်းတွပ်ႇဢမ်ႇလႆႈၼႆ မိူဝ်ႈၽုၵ်ႈၵေႃႈပဵၼ်ဝၼ်းတၢႆႁဝ်းယဝ်ႉ မၼ်းၸၢႆးၵေႃႈလတ်းၶၢမ်ႈမႄႈၼမ်ႉဢွၼ်ႇမႄႈၼိုင်ႈသေပွၵ်ႈၶိုၼ်းႁိူၼ်း ယူႇ ။

ၽွင်းမိူဝ်ႈမၼ်းၸၢႆးလတ်းၶၢမ်ႈမႄႈၼမ်ႉပူၼ်ႉယဝ်ႉၼၼ်ႉမၼ်းၸၢႆးငိၼ်းႁိူဝ်ႉဢူၼ်ႈဝႆႉလႄႈ မၼ်းၸၢႆးၸင်ႇၼင်ႈ လိုဝ်ႈတီႈငဝ်ႈတူၼ်ႈမႆႉတူၼ်ႈၼိုင်ႈသေ ၼိူဝ်တူၼ်ႈမႆႉၼၼ်ႉမီးႁၢင်းၼူၵ်ႉဝႆႉလႄႈ ၽွင်းမိူဝ်ႈမၼ်းၸၢႆးၼင်ႈလိုဝ်ႈယူႇ ဢမ်ႇပေႃးႁိုင်ၼၼ်ႉ မၼ်းၸၢႆးလႆႈငိၼ်းသဵင်ၼူၵ်ႉ 2 တူဝ် ၽူဝ်မေးဢုပ်ႇၵၼ် ၼူၵ်ႉတူဝ်မေးၼၼ်ႉၸင်ႇထၢမ်ၽူဝ် မၼ်းဝႃႈ မိူဝ်ႈၽုၵ်ႈၼႆႉႁဝ်းတေလႆႈၵႂႃႇႁႃယိူဝ်ႇတၢင်းလႂ်ၼေႃ ၼႆယူႇ ။

ၼူၵ်ႉၵေႃႉပဵၼ်ၽူဝ်ၼၼ်ႉၸင်ႇတွပ်ႇဝႃႈ မိူဝ်ႈၽုၵ်ႈၼႆႉၵေႃႈၸေႉ 7 ဝၼ်း ဢၼ်ၶုၼ်ၽီလူင် ၵပိလ်ၽရူမ်း တႃႉ ၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်း ဝႆႉႁႂ်ႈတွပ်ႇပၼ် ၵႂၢမ်း 3 ၶေႃႈ ပေႃးၸေႉ7 ဝၼ်းယဝ်ႉ ၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်း ဢမ်ႇတွပ်ႇလႆႈၼႆ မၼ်းၸၢႆး တေလႆႈၺႃး တႅပ်းၶေႃး ႁဝ်းသွင်ၵေႃႉပႂ်ႉၵိၼ်ၼိူဝ်ႉၵူၼ်းတီႈၼႆႈဢဝ်ဝႃႈၼႆယူႇ ။

ၼၢင်းၼူၵ်ႉတူဝ်မေးၼၼ်ႉၸင်ႇၶိုၼ်းထၢမ်ၽူဝ်မၼ်းၶိုၼ်းဝႃႈ ၸွင်ႇသူသမ်ႉႁူႉၵႂၢမ်းတွပ်ႇမၼ်းယူႇႁ ၼူၵ်ံတူဝ်ၽူဝ်ၼၼ်ႉၸင်ႇတွပ်ႇဝႃႈ ႁူႉဢိူဝ်ႈ ဝႃႈၼႆ ယဝ်ႉၼူၵ်ႉၵေႃႉပဵၼ်ၽူဝ်ၼၼ်ႉၸင်ႇလၢတ်ႈၼေမေးမၼ်းၵႂႃႇ ယူႇ ၵႂၢမ်းတႃႉဢၼ်ၶုၼ်ၽီလူင် ၵပိလ်ၽရူမ်း လႆႈပၼ်ဝႆႉတီႈ ၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်း ႁႂ်ႈတွပ်ႇပၼ် ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင် 7ဝၼ်းၼၼ်ႉမီးဝႆႉဝႃႈ

1.ယၢမ်းၼႆၸဝ်ႉ ၽုင်းၵူၼ်းမီးတီႈလႂ်

2.ယၢမ်းတဵင်ႈ ၽုင်းၵူၼ်း မီးတီႈလႂ်

3. ယၢမ်းၶမ်ႈ ၽုင်းၵူၼ်းမီးတီႈလႂ်

ၵၢမ်းတွပ်ႇမၼ်းတႄႉမီးၸိူင်ႉၼင်ႇၼႆ 

1.ယၢမ်းႁူဝ်ၼႆၸဝ်ႉ ၽုင်းၵူၼ်းတၢင်းသဵင်ႈမီးတီႈ ၼႃႈၽၢၵ်ႇၵွပ်ႈၼၼ်ၵူၼ်းတၢင်းလၢႆၶဝ်ၸင်ႇလုၵ်ႉမႃးသုၵ်ႈၼႃႈ

2. ယၢမ်းၵၢင်ဝၼ်းတဵင်ႈ ၽုင်းၵူၼ်းၶဝ်မီးတီႈၼႃႈဢူၵ်း ႁူဝ်ၸႂ် ၵွပ်ႈၼၼ်ၵူၼ်းၶဝ်ၸင်ႇဢဝ်ၼမ်ႉလုပ်ႈၸွမ်းဢူၵ်း

3. ယၢမ်းၶမ်ႈ ၽုင်းၵူၼ်းၶဝ်မီးတီႈတိၼ်  ၵွပ်ႈၼႆလႄႈၵူၼ်းၶဝ်ၼႆႉပေႃးတေၼၼ်းၼႆၶဝ်တေ သုၵ်ႈတိၼ် သေၸင်ႇ ၵွႆႈၼွၼ်း

မၢႆတွင်း တၢင်းႁူႉမႂ်ႇ။ ၼၢင်းယိင်းၶဝ်သမ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်းၵၢင်ၶမ်းၼႆႉၽုင်းၼၢင်းယိင်းၶဝ်တေမီးတီႈသဵၼ်ႈၶူၼ်ႁူဝ်း ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ ၼၢင်းယိင်းၼႆႉပေႃးတေၼွၼ်းၼႆၶဝ်တေဝီၶူၼ်ႁူဝ်ၶဝ်သေၸင်ႇၵွႆႈၼွၼ်းၼႆယဝ်ႉၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်း

မီးၸဝ်ႈၽူဝ်သမ်ႉ မိူဝ်ႈတေၼွၼ်းၼၼ်ႉၼၢင်းယိင်းၶဝ်တေဢဝ်ပၢႆသဵၼ်ႈၶူၼ်ႁူဝ်ၶဝ်ၼၼ်ႉၸဵတ်ႉပၼ်တီႈၽႃႇတိၼ်ၸဝ်ႈၽူဝ်သေယဝ်ႉၸင်ႇၵွႆႈၼွၼ်းၼႆယဝ်ႉ။ (ၵူၺ်းၵႃႈၵူၼ်းၵၢပ်မိူဝ်ႈလဵဝ်တႄႉၶဝ်ဢမ်ႇႁဵတ်းၸိူင်ႉၼႆယဝ်ႉ)

ၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်းၵေႃႈပေႃးလႆႈငိၼ်းၼူၵ်ႉ2 တူဝ်ၽူဝ်မေးဢဢုပ်ႇၵၼ်ၼင်ႇၼၼ်ယဝ်ႉမၼ်းၸၢႆးပဵၼ်ဢၼ်ပီတိ ယိၼ်းလီယိၼ်းၸူမ်းသေၵေႃႈ ၼႅတ်ႈတွင်းမၢႆဝႆႉသေ ႁိပ်ႈၼႅတ်ႈပွၵ်ႈမိူဝ်းၶိုၼ်းႁိူၼ်းယူႇယဝ်ႉ ၊ ပေႃးထိုင်မႃး 7ဝၼ်းယဝ်ႉ ၶုၼ်ၽီလူင် ၵပိလ်ၽရူမ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈမႃးၸွမ်းၼင်ႇဢၼ်လႆႈလၢတ်ႈၵၼ်ဝႆႉၼၼ်ႉသေ ထၢမ်ၶိုၼ်းၵႂၢမ်း 3 ၶေႃႈ သေ ႁႂ်ႈၸၢႆးထမ်းမပၢလ်းၵုမၢၼ်း တွပ်ႇပၼ်ယူႇၼင်ၼၼ် 

ၸၢႆးထမ်းမပလ်းၵုမၢၼ်းၵေႃႈဢဝ်ၵႂၢမ်းတွပ်ႇဢၼ်လႆႈယိၼ်းမႃးတီႈတူဝ်ၼူၵ်ႉ ႒ တူဝ်ၽူဝ်မေးၼၼ်ႉဢုပ်ႇၵၼ် ၼၼ်ႉသေတွပ်ႇၵေႈၵႂၢမ်းဢၼ်ၶုၼ်းၽီလူင် ၵပိလ်ၽရူမ်း ထၢမ်ဝႆႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဢၼ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ၵူႈၶေႃႈလႄႈ ၶုၼ်ၽီလူင်ၵပိလ်ၽရူမ်း ၼၼ်ႉၸင်ႇယွမ်းပၼ်တႅပ်းၶေႃႈ ၸွမ်းၼင်ႇလႆႈလၢတ်ႈၵၼ်ဝႆႉၼၼ်ႉယူႇ 

ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၶုၼ်ၽီလူင် ၵပိလ်ရူမ်း ၼႆႉပဵၼ်ၶုၼ်ၽီဢၼ်မီးဢူမုၼ်ၽုင်းတၼ်းၶူဝ်းယႂ်ႇလႄႈ ႁူဝ်မၼ်းၸဝ်ႈၼၼ်ႉပေႃးဝႃႈတႅပ်းၶၢတ်ႇယဝ်ႉ ဢဝ်ပႅတ်ႈလူင်းၼႂ်းၼမ်ႉၵေႃႈၼမ်ႉတေႁႅင်ႈ ဢဝ်ပႅတ်ႈဝႆႉၼိူဝ်ၼင်လိၼ်ၵေႃႈတေႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ်ၽိုၼ်းပဵၼ်ၾႆး ဢဝ်ဝႆႉၼႂ်ႈလူမ်းၵေႃႈတေႁဵတ်းႁႂ်ႈလိူတ်ႇမႆႈ ၼႆလႄႈ မိူဝ်ႈၽွင်ႈယၢမ်းၼၼ်ႉသမ်ႉတူၵ်းမႅၼ်ႈလိူၼ် 5 လႄႈ မိူဝ်ႈမၼ်းၸဝ်ႈတေတႅပ်းၶေႃးၼၼ်ႉမၼ်းၸဝ်ႇႁွင်ႉဢဝ်လုၵ်ႈ ယိင်းမၼ်းၸဝ်ႈ 7 ၼၢင်းမႃးပႂ်ႉလုမ်းလႃးႁူဝ်မၼ်းၸဝ်ႈဝႃႈၼႆယဝ်ႉ

ပေႃးဝႃႈၶုၼ်ၽီလူင်ၵပိလ်ရူမ်း ထုၵ်ႇတႅပ်းၶေႃးယဝ်ႉ လုၵ်ႈယိင်းမၼ်းၸဝ်ႈ 7 ၼၢင်းၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်ဢဝ်ၼမ်ႉ သုၵ်ႈလၢင်ႉႁူဝ်မၼ်းၸဝ်ႈသေ လုၵ်ႈယိင်းမၼ်းၸဝ်ႈ 7 ၼၢင်းၸင်ႇပၼ်ႇပုတ်ႈၵၼ်ဢုမ်ႈႁွပ်ႇဝႆႉႁူဝ်ၸဝ်ႈပေႃႈၶွင် ၶဝ်ၼိုင်ႈပီႊ ၼိုင်ႈၵေႃႉၼႆယဝ်ႉ

ၸိုဝ်းလုၵ်ႈယိင်းၶုၼ်ၽီလူင်ႈ ၵပိလ်ၽရူမ်း 7 ၼၢင်း

1. ၼၢင်းထုင်းသ တေဝီႇ

2. ၼၢင်းရၵုတ်ႇ တေႇဝီႇ

3.ၼၢင်းၶူဝ်ရၢၶ် တေႇဝီႇ

4. ၼၢင်းၵိရိၼီႇ တေႇဝီႇ

5.ၼၢင်းမူၼ်းၶတေႇဝီႇ

6. ၼၢင်းၵိမိထႃႊ တေႇဝီႇ

7. ၼၢင်းမႁေႃထွၼ်းတေႇဝီႇ

 

လွင်ႈဢၼ်ၼၢင်း 7 ၼၢင်းပၼ်ႇပုတ်ႈၵၼ်ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းလုမ်းလႃႈတူၺ်းထိုင်ႁူဝ်ၵေႃႉပဵၼ်ဢူႈၼၼ်ႉတေႇၸႃႉမိူဝ်လိူၼ် 5 လႄႈ ပေႃးထိုင်မႃးလိူၼ် 5 ၼႆၼၢင်းၵေႃႉဢၼ်ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းလုမ်းလႃးမႃးၶၢဝ်းတၢင်း 1 ပီႊတဵမ်ယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၶိုၼ်း ယိုၼ်ႈ ဢၢပ်ႈပၼ်ထႅင်ႈၼၢင်းၼိုင်ႈဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းလုမ်းလႃးသိုပ်ႇၵႂႃႇထႅင်ႈ 1 ပီႊ လႄႈ ပီႊမႂ်ႇၵေႃႈတေပုတ်ႈလၢႆႈၶၢႆႉ ၸူးပီႊမႂ်ႇ ၼႂ်းဝၼ်းဢၼ်ၶဝ် 7 ၼၢင်းပဵၼ်ႇလၢႆႈၵၼ်ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းလုမ်းလႃးတူၺ်းထိုင်ႁူဝ် ၵပိလ်းၽရူမ်း သၢင်းၵျၢၼ်ႇၼၼ်ႉပဵၼ်ဝၼ်းပီႊမႂ်ႇၼႆယဝ်ႉ။

လွင်ႈယုမ်ႇယမ်ၾိင်ႈထုင်းပီႊမႂ်ႇသၢင်းၵျၢၼ်ႇၼႆႉ မီးမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၊ မိူင်းထႆး ၊ မိူင်းလၢဝ်း ၊ မိူင်းၵမ်ႇပူးၶျႃး လႄႈ မိူင်းၶေႇ ၼႆယဝ်ႉ။

လွင်ႈပီႊၵဝ်ႇ လၢႆႉလၢႆႈပဵၼ်ပီႊမႂ်ႇ

1.ဝၼ်းဢဢၼ်ၼၢင်းၵေႃႉဢၼ်ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းလုမ်းလႃးႁူဝ်ၶုၼ်ၽီၵပိလ်ၽရူမ်း ၸမ်ၸေႉ 1 ပီႊယဝ်ႉယဝ်ႉ ၼၼ်ႉ တိုၵ်ႉပဵၼ်ပီႊၵဝ်ႇယူႇ။

2.ဝၼ်ဢၼ်ၼၢင်းၵေႃႉဢၼ်ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းဢဝ်ႁူဝ်ၶွင်ၶုၼ်ၽီလူင် ၵပိလ်းၽရူမ်း လူင်းမႃးတႃႇမႃးယိုၼ်ႈဢၢပ်ႈ ပၼ်ၼၢင်းၵေႃႉဢၼ်တူၵ်းပုၼ်ႈၽွၼ်းသိုပ်ႇဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းသိုပ်ႇၵႂႃႇ ၼၼ်ႉႁွင်ႉဝႃႈ ဝၼ်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇတူၵ်းၼႆယဝ်ႉ ၊ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၶဝ် တေႁႅၼ်ဢဝ်ဢွမ်မွၵ်ႇ လႄႈ ၼမ်ႉၵတ်းၼမ်ယဵၼ် မၢၵ်ႇမႆႉမၢၵ်ႇတွၵ်ႇသေပႂ်ႉႁပ်ႉသၢင်းၵျၢၼ်ႇၼႆယူႇ။

3.ဝၼ်းဢၼ်သၢင်းၵျၢၼ်ႇတူၵ်းယဝ်ႉ 1 ဝၼ်းၼၼ်ႉ ႁွင်ႉဝႃႈ ဝၼ်းၼဝ်ႈ ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ၼၢင်းၵေႃႉတေဢဝ်ပုၼ်ႈ ၽွၼ်းသိုပ်ႇလုမ်းလႃးၵႂႃႇၼၼ်ႉ သုၵ်ႈ လၢင်ႉ ႁူဝ်ၶွင်ၶုၼ်ၽီလူင် ၵပိလ်းၽရူမ်း ၼႆလႄႈၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈဝၼ်းၼဝ်ႈ။

4.ဝၢႆးသၢင်းၵျၢၼ်ႇတူၵ်းယဝ်ႉ 2 ဝၼ်းၼၼ်ႉႁွင်ႉဝႃႈဝၼ်းၵျၢပ်ႈ ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ၼၢင်းၵေႃႉတေဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းလုမ်း လႃးၵႂႃႇၼႃႈၼၼ်ႉႁၢင်ႈႁႅၼ်းတႃႇဢဝ်ႁူဝ်ၶုၼ်ၽီလူင် ၵပိလ်းၽရူမ်း မိူင်းလုမ်းလႃးဝႆႉတီးမိူင်းသၢင်ဝႃႈၼႆ။

5. ဝၢႆးသၢင်းၵျၢၼ်ႇတူၵ်းယဝ်ႉ 3 ဝၼ်း ၼၼ်ႉပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်သၢင်းၵျၢၼ်ႇၶိုၼ်ႈလႄႈ ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈဝၼ်းသၢင်း ၵျၢၼ်ႇၶိုၼ်ႈၼႆယဝ်ႉ ၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼၢင်းၵေႃႉဢၼ်တူၵ်းပုၼ်ႈၽွၼ်းလုမ်းလႃးႁူဝ်ၶွင်ၶုၼ်ၽီလူင် ၵပိလ်းၽရူမ်း ၼၼ်ႉလႆႈဢဝ်မိူဝ်းဝႆႉလုမ်းလႃးတီႈၼိူဝ်မိူင်းသၢင်ယဝ်ႉလႄႈ ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈဝၼ်သၢင်းၵျၢၼ်ႇၶိုၼ်ႈၼႆယဝ်ႉ 

6.ပေႃးဝၢၢႆးသၢင်းၵျၢၼ်ႇၶိုၼ်ႈယဝ်ႉၼိုင်ႈဝၼ်းယဝ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ပီႊမႂ်ႇယဝ်ႉဝႃႈၼႆယဝ်ႉ ၊ ၵွပ်ႈၼၼ်ႉလႄႈပီႊမႂ်ႇသၢင်း ၵျၢၼ်ႇၵေႃႈလႆႈလၢႆႈၶၢႆႉပုတ်ႈပဵၼ်ပီႊမႂ်ႇ ဝၢႆးသၢင်းၵျၢၼ်ႇၶိုၼ်ႈယဝ်ႉ 1 ဝၼ်း ၼႆယဝ်ႉ။

7.မိူဝ်ႈဝၼ်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇတူၵ်းတေႃႇပေႃးထိုင်ဝၼ်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇၶိုၼ်ႈၼၼ်ႉ တေမီးၶေႃႈႁၢမ်ႈတၢင်းၼမ်တၢင်းလၢႆ မီးလွင်ႈဢၼ်လီႁဵတ်းလႄႈ လွင်ႈဢၼ်ဢမ်ႇလီႁဵတ်း လႄႈ လွင်ႈဢၼ်လီၵျၢင်ႉၵမ် တၢင်းၼမ်ယူႇ။

8.ပေႃးထိုင်မႃးပီႊမႂ်ႇယဝ်ႉ ပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်းၶဝ်ၸဵမ် လဵၵ်ႉ ယႂ်ႇ ၼုမ်ႇ ထဝ်ႈ ၶဝ်တေႁဵတ်းၶဝ်ႈမုၼ်း ၶဝ်ႈပွင်း ၶူဝ်းလူႇ တၢင်းတၢၼ်းသေမိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်လီၵုသူလ်ႇမိူဝ်းလူႇမိူဝ်ႈဝႆႈမိူဝ်း ၶိုၼ်ႈၵျွင်းလွင်းမွၵ်ႇတီႈဝတ်ႉၵျွင်းၼႂ်းဝၼ်းပီႊမႂ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။

9.ၼႂ်းၾိင်ႈထုင်းတႆးႁဝ်းတေႉ ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸိူဝ်းပဵၼ်လုၵ်ႈပဵၼ်လၢၼ် တေဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်းၶဝ်ႈမုၼ်း ႁေႃႇၶဝ်ႈ ၸွၵ်း ၽၵ်း သေၵၼ်ႇတေႃးၵူၼ်းထဝ်ႈၵူၼ်းၵေႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈ လႄႈ ၼွၵ်ႈဝၢၼ်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။

10.လိူဝ်သေၼႆႉ ၸဝ်ႈမုၼ် ၸဝ်ႈၸၢင်း ၸဝ်ႈသၢင်ႇ ၵပ်ႉပီႇ ၵျွင်းၼိုင်ႈ လႄႈ ၵျွင်းၼိုင်ႈ တေဢွၼ်မိူဝ်းၵၼ်ႇတေႃးၸဝ်ႈ မုၼ်ဢၼ်မီးဝႃႇသႃႇ ဝႃႇတေႃႇယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈၼႆယဝ်ႉ ၊ လိူဝ်ၼႆႉယဝ်ႉၸိူဝ်းပဵၼ်တၵႃႇသထႃးၶဝ်ဝၢၼ်းၼိုင်ႈလႄႈ ဝၢၼ်ႈၼိုင်ႈတေဢဝ်ၵွင်ဢဝ်မွင်းသေမူၼ်ႈၵၼ်ၼႆယဝ်ႉ။

မၢႆတွင်း။

ပိုၼ်းပဵၼ်မႃးဝၼ်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇၼႆႉ မိူင်းၼိုင်ႈလႄႈ မိူင်းၼိုင်ႈၵေႃႈတေဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ် ယွၼ်းႁႂ်ႈၽူႈလူဢၢၼ်ႇႁဝ်း ၶဝ်ၾၢင်ႉသေလူဢၢၼ်ႇဢဝ်သေၵမ်း

လွင်ႈဢၼ်ၶႃႈႁဝ်းလႆႈလၢတ်ႈၶႆႈၼေဝႆႉၼႆႉ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈ ၵူၼ်းꩪဝ်ႈၶဝ်ၶႆႈၼေဝႆႉႁိုင်ပူၼ်ႉမႃးယဝ်ႉလႄႈ တေမီးတီႈ ၽိတ်းပိူင်ႈတၢင်းၼမ်ဝႆႉယူႇ ၊ သင်ဝႃႈမီးတီႈယူပ်ႈယွမ်းတီႈလႂ် မီးတီႈၽိတ်းပိူင်ႈတီႈလႂ်ၼႆၵေႃႈၶႅၼ်းတေႃႈၸွႆႈၽိူမ်ႉ ထႅမ် လႄႈ မူၼ်ႉမေးပၼ်သေၵမ်း။