ပိုၼ်း Steve Jobs

 ၽူႈထႅၼ်ႈၸိုဝ်ႈလိုဝ်းၼႂ်းလူၵ်ႈ ၸိူဝ်းထုၵ်ႇၵဵပ်းလဵင့်

ပေႃးတေလၢတ်ႈ လွင်ႈတၢင်းဢၼ်လီၶူမ်ၸႂ်ၽၢၼ်ၶေႃးလူင် ၼႂ်းၸူဝ်ႊပၢၼ်ၵူၼ်းႁဝ်းဢၼ်ၼိူင်ႈၼႆၸိုင် လိူင်ႈ(လွင်ႈတၢင်းဢၼ်)လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၸိူဝ်းထုၵ်ႇပေႃႈတေ့မႄႈဝႃႈ ပွၺ်ႇၽႃႈပႅတ်ႈၼၼ့်ၵေႃႈ လၢတ်ႈလႆႈယူႇ။ ၸူဝ်ႊပၢၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢၼ်ပႆႇႁူ့ၸၵ်းၶူင်းၵူၼ်းသေ တေႃ့တႄ့မီးတင်းမၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်ၼုမ်ႇဢူၼ်ႈၼူၼ်းဢွၼ်ႇ လႄႈ ဢွၵ်းဢေႃႁၢမ်းတၢင်းႁူ့တၢင်းႁၼ်ၼၼ့် ၶႂ်ႈလႆႈလွင်ႈတၢင်းႁၵ့်(လွင်ႈဢုၼ်ႇၸႂ်ဢၼ်လွတ်ႈၽေး) တီႈပေႃႈမႄႈသေပိူၼ်ႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃ့။

လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၸိူဝ်းႁၢမ်းတၢင်းႁၵ့်ပေႃႈမႄႈၵမ်ႈပႃႈၼမ်ၼႆ့ ၵႆ့ပဵၼ်ၵူၼ်းႁၢႆ့လိူင်း ႁိုဝ် ၵူၼ်းဢၼ်ႁၢမ်းတၢင်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ၼႂ်းၸူဝ်ႊပၢၼ်ၶဝ်ၵႂႃႇ တေႃႇၸူဝ်ႊၼၼ့်ယဝ့်။ လွင်ႈၾင်ၸႂ်(လွင်ႈႁပ့်ႁၼ်) ဢၼ်မီးၼႂ်းၸႂ်ၶဝ်ဢၼ်ၼိူင်ႈၼႆ့ ၵႆ့ပဵၼ်လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ဝႃႈ ၶူင်းၵၢင်ၼႆ့ဢမ်ႇၽဵင်ႇပဵင်း(လေႃးၵၼႆ့ဢမ်ႇတြႃး) ၼႆယဝ့်။ ပေႃးပဵၼ်ၼၼ်မႃး ၵဵဝ်ႇလိူၺ်ႈလွင်ႈၸူဝ်ႊပၢၼ်မႃးၼႆ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁၢၼ့်ၸႂ်လႆႈ သေဢမ်ႇၵႃး မီးၾိင်ႈယၢမ်ႈဢၼ်ၶႂ်ႈယၢင်ႈၸူး လွင်ႈၵၢၼ်ႁၢႆ့ လိူဝ်သေၵၢၼ်လီ မႃးယူႇယဝ့်။ ၵူၺ်းၵႃႊ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၽၢၼ်ပေႃႈမႄႈ ၸိူဝ်းထုၵ်ႇၵဵပ်းလဵင့်သေ ယႂ်ႇမႃႈၵႃႊသုင်မႃးၼၼ့် ယၢမ်ႈမီးလွင်ႈၾင်ၸႂ်လၢၵ်ႇလၢႆး လႄႈ ၼမ့်ၸႂ်ၵႅၼ်ႇၶႅင် ဢၼ်တွၼ်းတိူဝ်းလိူဝ်ၵူၼ်းၵူႊၵေႃ့ၼၼ့်လႄႈ လႆႈႁၼ်မီးမႃး ၽူႈထႅၼ်ႈၸိုဝ်ႈလိုဝ်း ဢၼ်ၸူဝ်ႊပၢၼ်ၶဝ် ၶိုပ်ႈၼႃႈယႂ်ႇသုင်လိုဝ်းလင်ႊၼၼ့် ၼမ်လၢႆယဝ့်။ လိူၺ်ႈလွင်ႈတၢင်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ လႄႈ တၢင်းတူၵ်းသုမ်းၼႆ့ လွင်ႈတႅၵ်ႈၼိူင်းၼိူဝ်ၵူၼ်းႁဝ်း ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်သေတႃ့ မီးလႆႈ ၵူၼ်းဢၼ်သွၵ်ႈႁႃလႅမ်းတၢင်းႁင်းတူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လႄႈ ၵူၼ်းဢၼ်ပႆၸွမ်းတၢင်းဢၼ်ပိူၼ်ႈပႆၵႂႃႇယဝ့်ၼၼ့် သွင်ယၢင်ႇၵွၺ်း။ ၼင်ႇႁိုဝ်ၽူႈဢၢၼ်ႇလိၵ်ႈႁဝ်းၶဝ် တေလႆႈၸိမ်းတူၺ်း ၸူဝ်ႊပၢၼ်ၽူႈထႅၼ်ႈၸိုဝ်ႈလိုဝ်းၼႂ်း လူၵ်ႈၸိူဝ်းထုၵ်ႇၵဵပ်းလဵင့်ၼၼ့်ၼႆ ၸင်ႇလႆႈတႅမ်ႈၼႄ ၼင်ႇၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆ့ယူႇယဝ့်။

(1) Steve Jobs

ပဵၼ်ၵူၼ်းတူၼ်ႈၵူၼ်းႁူဝ် ၾၢႆႇပၢႆးၸၢင်ႊ လႄႈ ၵူၼ်းပၢႆး မၢၵ်ႈမီး ၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်းဢႂ်ႇမႄႇရီႇၵႅၼ်ႇ။ ပဵၼ်ၵူၼ်းဢၼ် ဢွၼ်ႁူဝ်ပူၵ်းတင်ႈ ႁူင်းၵၢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်း Apple သေ ပဵၼ်ၽူႈၶူင်ႊၶူဝ်းပၢႆးၸၢင်ႊ ဢၼ်ဢမ်ႇမိူၼ်ၽႂ်ၼၼ့်ယဝ့်။ ပဵၼ်ၵေႃ့ဢၼ်တႄႇႁဵတ်း ၶွမ်းသုၼ်ႇတူဝ် (PC computer) ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းပိူၼ်ႈ။ လၵ်းထၢၼ်သိူၵ်ႈၶိူဝ်းဢၼ်ၵိုတ်းဝႆ့ ဝၢႆးလင်မၼ်းသဵင်ႈတၢႆၵႂႃႇၼၼ့်တႄ့ ပဵၼ်ၵုၼ်းမုၼ်းဢၼ်ဝႃႈ ၽူႈၺၢၼ်ႇယႂ်ႇလိူဝ်ပိူၼ်ႈၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းလၢႆးၸၢင်ႊ(technology) လႄႈ ၽူႈပွင်ၵၢၼ်လူင်ဢၼ်လီၼပ့်ယမ်လိူဝ်သေပိူၼ်ႈၼၼ့်ယဝ့်။ ၸူဝ်ႊပၢၼ်မၼ်း ယိင်ႈၸမ်ၶၢဝ်းလပ့်လွၺ် ယိင်ႈၶႅၼ်းမီးၵႃႊၶၼ်မႃးသေတႃ့ မိူဝ်ႈၸဝ့်(ဢွၼ်ႇ)ၼၼ့်တႄ့ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈတၢင်းငၢႆႈငႅမ်ႈ ၸိူင့်ၼင်ႇၵူၼ်းၵူႊၵေႃ့ ထၢင်ႇ။ ယွၼ့်ပေႃႈမႄႈမၼ်း ဢမ်ႇထုၵ်ႇမေႃၽေႃးၵႂၢမ်းၵၼ်လႄႈ လႆႈသိုပ်ႇတူဝ်ၸႂ်မႃး ၼႂ်းမိုဝ်းပေႃႈၵဵပ်းမႄႈၵဵပ်းသေဢမ်ႇၵႃး ဢဝ်တင်းတၢင်းၵတ့်တူဝ်ၵဝ်ႇသေ ၵူဝ်ႇမိူဝ်ႈဝၼ်း(ၵေႃႇမိုဝ့်ဝၼ်း)မႃး။ 

(2) Priscilla Presley

ပဵၼ်ၼၢင်းဢဵၵ်ႇ(Actress) ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်ႊသေပိူၼ်ႈ ၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်းဢႂ်ႇမႄႇရီႇၵႅၼ်ႇ သေဢမ်ႇၵႃး ပိူၼ်ႈႁူ့ၸၵ်းမၼ်းထႅင်ႈ တင်းၸိုဝ်ႈသဵင်ဢၼ်ဝႃႈ ၸဝ်ႈၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၼၼ့် ၵေႃ့ၼိူင်ႈယဝ့်။

(3) John Hancock

လုၵ့်တီႈ ၸူဝ်ႊပၢၼ်မွင်ဝဝ်းဢွၼ်ႇၼၼ့်သေ ၶတ်းၸႂ်ဢဝ်လႆႈၸိုဝ်ႈလီ မိူၼ်ၼင်ႇ ၵူၼ်းၵႃ့ၶၢႆ ဢၼ်ဢွင်ႇမၢင်ႇသေပိူၼ်ႈ၊ ၵူၼ်းၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်မီးတၢင်းႁူ့ၼမ်တၢင်းႁၼ်ၵႂၢင်ႈသေပိူၼ်ႈ၊ သမ့်ပဵၼ် ၽူႈၵႂၢၼ်းၸေႊမိူင်း မိတ်ႈသႅၵ့်ၶျိဝ်းသိၵ့်၊ ၸိုင်ႈမိူင်းဢႂ်ႇမႄႇရီႇၵႅၼ်ႇ ၼၼ့်ၵေႃ့ၼိူင်ႈ။

(4) Debbie Harry

လိုဝ်းလင်ႊလိူၺ်ႈ ပဵၼ်ၽူႈႁွင့်ၵႂၢမ်းၸိုဝ်ႈလိုဝ်း၊ ၽူႈတႅင်ႇၽဵင်းၵႂၢမ်း၊ ၼၢင်းဢဵၵ်ႇ(Actress) သေ မိူဝ်ႈပီႊ 1990 ၼၼ့် လႆႈထုၵ်ႇလိူၵ်ႈပဵၼ် ၼၢင်းယိင်းဢၼ်ဢွင်ႇမၢင်ႇသေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းၵေႊၵၢၼ်ႁွင့်ၽဵင်းၵႂၢမ်းၶွင်တင်းလူၵ်ႈ ၼၼ့်ယူႇယဝ့်။ မၼ်းပဵၼ် ၽူႈႁွင့်ၵႂၢမ်းဢၼ်ၵတ့်ၶႅၼ်ႇ ၼႂ်း Rock & Roll သေဢမ်ႇၵႃး လႆႈထုၵ်ႇမၵ်းမၢႆပဵၼ် ၼၢင်းယိင်းဢၼ်ႁၢင်ႊငၢမ်းတႃႇသေႇၼၼ့် ၵေႃ့ၼိူင်ႈယဝ့်။

(5) Scott Hamilton

ပဵၼ် ၶျႅမ်ႇၽီႇယမ်ႇ ၸိုင်ႈဢႂ်ႇမႄႇရီႇၵႅၼ်ႇ ဢၼ်လႆႈသူးၶႅပ်းၶမ်းၶွင်ဢူဝ်ႇလမ်ၽိၵ့် လိူၺ်ႈတၢင်းၵတ့် ၶီႇ Skate ၼၼ့်သေ လႆႈႁပ့်ပဵၼ်ၽူႈၵတ့်ၶႅၼ်ႇ ၶျႅမ်ႇၽီႇယမ်ႇၶီႇ Skate ၶွင်တင်းလူၵ်ႈ 4 ပွၵ်ႈ ၵွၼ်ႇယဝ့်။

(6) Faith Hill

ၶႅပ်းၽဵင်းၵႂၢမ်းမၼ်းႁွင့်ၼၼ့် ၶၢႆၶၢတ်ႇတူဝ်ႈတင်းလူၵ်ႈ 40 လၢၼ့်ၶႅပ်းလိူဝ်လိူဝ်သေ ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းသဵၼ်ႈ ၽူႈႁွင့်ၽဵင်းၵႂၢမ်း ဢၼ်ဢွင်ႇမၢင်ႇလိူဝ်သေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းပိုၼ်းမိူင်းဢႂ်ႇမႄႇရီႇၵႅၼ်ႇၼၼ့်ၵေႃ့ ၼိူင်ႈ။ လႆႈႁပ့်သူး Grammy သေဢမ်ႇၵႃး သူး Academy of Country Music သူးၽဵင်းၵႂၢမ်း ၸိုင်ႈမိူင်းဢႂ်ႇမႄႇရီႇၵႅၼ်ႇ လႄႈ သူးတၢင်ႇၸိူဝ့်တၢင်ႇလွင်ႈ ဢၼ်ၵဵဝ်ႇလိူၺ်ႈၽဵင်းၵႂၢမ်းၼၼ့်တင်းၼမ်။ 

(7) Greg Louganis

ပဵၼ် ၽူႈလဵၼ်ႈတၢင်းငၢမ်း ၾၢႆႇဝႅၼ်တူၵ်းၼမ့် ဢႂ်ႇမႄႇရီႇၵႅၼ်ႇ ဢၼ်လႆႈသူးထီ့ “ၽူႈလဵၼ်ႈတၢင်းလဵၼ်ႈလိုဝ်းလင်ႊသေပိူၼ်ႈ” မိူဝ်ႈ 1984 ၼၼ့်။ မိူဝ်ႈပွၺ်းဢူဝ်ႇလမ်ၽိၵ့် ဝဵင်းမွၵ်ႇသႂ်ႇၶူဝ်ႇ ပီႊ 1980 ၼၼ့် လႆႈသူးထီ့ၶႅပ်းၶမ်းသွင်ၶႅပ်း သေဢမ်ႇၵႃး ပဵၼ်မႃး ၽူႈလဵၼ်ႈတၢင်းလဵၼ်ႈ ၵေႃ့ဢၼ်ပရိတ့်သၢတ်ႊ သူင်သေပိူၼ်ႈၵွၼ်ႇ။ ဝၢႆးၼၼ့် လႆႈတၢင်းဢွင်ႇမၢင်ႇ ၶပ့်ၶပ့်တၢမ်းတၢမ်းသေ မိူဝ်ႈ 1986 လႆႈပဵၼ် ၶျႅမ်ႇၽီႇယမ်ႇ ၶွင်တင်းလူၵ်ႈ။ မိူဝ်ႈ 1988 လႆႈႁပ့်သူး “ၽူႈလဵၼ်ႈတၢင်းလဵၼ်ႈ ၵတ့်ၶႅၼ်ႇသေပိူၼ်ႈ ၶွင်တင်းလူၵ်ႈ” ဢၼ်ပၢင်ၵုမ် ၸုမ်းလဵၼ်ႈတၢင်းလဵၼ်ႈ ၶွင်တင်းလူၵ်ႈ ယိုၼ်ႈမႅင်ႇ။

(8)Faith Daniels

 ၽူႈပိုၼ်ႊၽၢဝ်ႇလိုဝ်းလင်ႊသေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းၵေႊတူင်ႇဝူင်းႁၢင်ႊသဵင်(TV) ၶွင်ဢႂ်ႇမႄႇရီႇၵႅၼ်ႇသေ ပဵၼ်ၽူႈပိုၼ်ႊၽၢဝ်ႇၶၢဝ်ႇငၢဝ်း ၼႂ်းႁွင်ႈၵၢၼ် CBS ၸဵမ်မိူဝ်ႈ 1985 ၼၼ့်ယဝ့်။ မိူဝ်ႈမၼ်းလႆႈ 27 ၶူပ်ႇၼၼ့် လႆႈထုၵ်ႇလိူၵ်ႈပဵၼ် ၽူႈပိုၼ်ႊၽၢဝ်ႇ ဢၼ်ဢႃႇယူ့လဵၵ့်သေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းဢႂ်ႇမႄႇရီႇၵႅၼ်ႇၼၼ့်ယဝ့်။

(9) Ray Liotta

 မၼ်းပဵၼ် ၸၢႆးဢဵၵ်ႇ (Actor) ဢႂ်ႇမႄႇရီႇၵႅၼ်ႇ ဢၼ်လႆႈႁပ့်သူးထီ့ ‘လူမ်ႈၾႃ့ၶမ်း’ ၼၼ့်ၵေႃ့ၼိူင်ႈသေ ငဝ်းတူင့် Blow ဢၼ်မၼ်း ၶဝ်ႈတူင့်ၼိုင်ၸွမ်း ၸၢႆးဢဵၵ်ႇ Johnny Duff မိူဝ်ႈပီႊ 2001 ၼၼ့် ၵူၼ်းသူင်ၸႂ်တူၺ်း ၼမ်တေ့။

ၾၢၼ်ႊ - တူဝ်ႇဢၢၺ်ႈဝၢဝ်း